एयरबस ३३०: विमानस्थलमा टुक्र्याइयो, सिनामंगलमा जोडियो


Infocus



NIC ASIA

त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल नजिकै सिनामंगलमा एभिएसन म्युजियम सञ्चालनमा आएको एक साता भएको छ।

काठमाडौंमा एउटा नयाँ आकर्षण बनेको म्युजिमयले एभिएसनसम्बन्धी ज्ञान पनि दिने भएकाले यहाँ मानिसहरूको अहिले भीड लागेको छ। सञ्चालनमा आएको साता दिनमै करिब दुई हजार जनाले अवलोकन गरेको र तीमध्ये अधिकांश विद्यार्थी रहेको म्युजियमका म्यानेजर राजु महतले बताए।

अहिले म्युजियम अवलोकन गर्न आउने धेरैको जिज्ञासा एयरबसको यति ठूलो जहाज विमानस्थलबाट कसरी सकुशल सिनामंगल ल्याइयो भन्ने पनि रहेको छ। म्युजियम निर्माणकर्ता क्याप्टेन बेद उप्रेतीसँग जहाज सार्दाको बेग्लै तर कठिन अनुभव छ।

त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको धावन मार्गमा अवतरण गर्ने क्रममा टर्किस एयरलाइन्सको एयरबस ३३० दुर्घटनामा पर्यो। २०७१ फागुन २९ गते दुर्घटनामा परेको एयरबस मर्मत गरी वर्ष दिनभित्र फर्काएर लैजाने टर्किस एयरलाइन्सको योजना थियो। तर २५ अर्बको यो जहाज डेढ वर्षसम्म विमानस्थलमै थन्किएर बस्यो।

अन्ततः टर्किस एयरलाइन्सले फिर्ता नलैजाने सुनेपछि क्याप्टेन बेद उप्रेतीले यो एयरबस किन्ने निधो गरे। तीन वर्षअघि धनगढीमा कस्मिक एयर फोकर १०० मा एयरक्राफ्ट म्युजियम बनाइसकेका उप्रेतीले टर्किस एयरलाइन्सको जहाज किनेर काठमाडौंमै म्युजियम खडा गर्ने मनमनै योजना बुनिसकेका थिए।

क्याप्टेन उप्रेतीको योजनालाई साथ दिँदै नागरिक उड्डयन प्राधिकरणले सिनामंगलको जग्गा प्रयोग गर्न दिनेभयो। जब उप्रेतीले जग्गाको प्रबन्ध गरे तब चुनौती सुरु भयो। पहिलो चुनौती थियो–२०८ फिट लामो, १९७ फिट चौडा र ५६ फिट उचाई रहेको भीमकाय एयरबस विमानस्थलबाट कसरी सिनामंगल ल्याउने?

‘एयरबस किन्ने बेलामा नै धेरैले मलाई यति ठूलो एयरबस कसरी लैजान सकिन्छ भनेर सोधेका थिए’, उप्रेतीले एयरबस सार्दाको अनुभव नेपालखबरसँग बाँडे, ‘मलाई पनि कता कता डर लागेको थियो तर टर्किस एयरलाइन्सका डाइरेक्टरले सहयोग गर्ने प्रतिवद्धता जनाएपछि चाहिँ अलि ढुक्क थिएँ।’

तर पनि एयरबस सिनामंगल सार्ने काम क्याप्टेन उप्रेतीलाई जति सहज लागेको थियो, सोचेभन्दा त्यो धेरै गुणा कठिन सावित भयो।

टर्किस एयरलाइन्सले केही प्राविधिक र इन्जिनियरहरुको टिम नेपाल पठायो, जहाज सार्न र म्युजियम निर्माणमा सहयोग गर्ने सम्झौताअनुसार। ‘नेपालमा पर्याप्त प्रविधि र जनशक्ति नभएकाले एयरबस ३३० सिनामंगल ल्याउन सहज थिएन, त्यसैले टर्कीबाट प्राविधिकहरु ल्याउन हामी बाध्य भयौं’, क्याप्टेन उप्रेतीले भने।

‘एयरबसको आकार ठूलो भएकाले सिङ्गै ल्याउन सम्भव भएन’, उप्रेतीले थपे, ‘त्यसैले टर्कीबाट आएका प्राविधिक र इन्जिनियरहरूको सहयोगमा जहाजलाई विमानस्थलमै टुक्रा टुक्रा बनायौं र लोरीमा राखेर दुई किलोमिटर टाढा सिनामंगल ल्यायौं।’

दिउँसो विमानस्थल बढी व्यस्त रहने भएकाले राती राती धेरै काम भयो।

‘जाडोको समय थियो, चिसो सिरेटोलाई छल्दै बिहान १ बजेदेखि ३ बजेसम्म प्राविधिक र इन्जिनियरहरुले ४ रातसम्म काम गरे’, त्यो समय विमानस्थल नै बन्द गर्नुपरेको सुनाउँदै  क्याप्टेन उप्रेती भन्छन्, ‘टुक्रा पारिएको जहाज ५–६ वटा लोरीमा राखेर ४ रातसम्म सिनामंगल ओसार्यौं।’

विमानस्थल र सिनामंगलबीचको दूरी धेरै लामो नभए पनि यो एयरबस ल्याउन दक्ष प्राविधिकहरुलाई समेत सजिलो भएन।

सानो घुमाउरो बाटोमा ठूलठूला टुक्रा राखेका लरी चलाउनै कठिन भएपछि क्रेनको सहायता लिइयो। ‘एक दुई टुक्रा खस्यो भने बिग्रन सक्ने र फेरि एयरबसलाई पहिलेकै अवस्थामा जोडेर म्युजियम बनाउनै कठिन हुन सक्थ्यो’, उप्रेतीले भने, ‘त्यसैले हामीले असाध्यै सावधानी अपनायौं।’

टुक्रा टुक्रा बनाएर सिनामंगल सारिएको जहाजलाई टर्कीबाट आएका तिनै प्राविधिक र इन्जिनियरले फेरि दुरुस्तै जोड्ने काम गरे। उप्रेतीका अनुसार विमानस्थलमा एयरबस भत्काउन र सिनामंगलमा जोड्न मात्रै करिब एक लाख अमेरिकी डलर (करिब एक करोड रुपैयाँ) खर्च भयो।

क्याप्टेन उप्रेतीका अनुसार वर्षदिनको मेहनत र ७ अर्ब रुपैयाँ लगानीमा म्युजियम तयार भएको हो।

म्युजियममा अहिले १८ जना एयर होस्टेससहित २५ जना कर्मचारी कार्यरत छन्। दिनमा ५० हजार रुपैयाँ खर्च हुने म्युजियम विद्यार्थीहरुका लागि निःशुल्क गरिएको छ।

२५ अर्बको एयरबसमा बन्यो एभिएसन म्युजियम

 

प्रकाशित २७ कार्तिक २०७४, सोमबार | 2017-11-13 14:21:07
Max TV
Max TV
Zen Travels

author photo

बबिता तामाङ नेपालखबर संवाददाता हुन्

@BabitaGhising


प्रतिकृया दिनुहोस

Loading...
Loading...

विचार

सुखद शुक्रबार

ब्लग

Max TV
Hamro Patro
Classic Tech

NepalKhabar Tweets

विशेष

  • नोबेल पुरस्कारमा 'उपनिवेश' अन्त्यका सर्तहरु

    यस वर्षको भौतिकशास्त्र र रसायनशास्त्रतर्फको नोबेल पुरस्कार दुई महिलाले पाउँदा विज्ञान समाजका धेरैले खुशीयाली मनाए।

  • चुनावअघि मतदातासँग डिएनटीका सभापति डा. लोटे छिरिङ

    भुटानमा नयाँ पार्टीलाई सरकार बनाउन बहुमत

    भुटानमा नयाँ राजनीतिक पार्टी ड्रुक न्यमन रुव शोग–पा (डिएनटी) ले सरकार गठन गर्ने भएको छ।

  • भदौमा नेपाल आउँदा पशुपति दर्शन गर्दै मोदी

    अयोध्याबाट जनकपुर आउने जन्तीसँगै मोदी किन आउँदैछन् नेपाल?

    भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी चार वर्षे कार्यकालमा पाँचौं पटक नेपाल भ्रमणमा आउने तय भएको छ।

  • ज्ञानेन्द्र शाह

    श्रीपेच सार्वजनिक भएकै भोलिपल्ट पूर्वराजाले किन गरे गणतन्त्रमाथि प्रहार?

    ज्ञानेन्द्र शाह श्रीपेच र राजदण्डजस्ता राजतन्त्रका प्रतीकलाई सार्वजनिक अवलोकनको वस्तु बनाउन चाहँदैनथे। राजतन्त्रको प्रतिक श्रीपेचजस्तो महत्वपूर्ण...